MTN: Oddział Stacja Radegast

Oddział Stacja Radegast, przy al. Pamięci Ofiar Litzmannstadt Getto 12 w Łodzi, mieści się w budynku dawnej stacji kolejowej, z której podczas okupacji niemieckiej wywożono ludność żydowską z getta łódzkiego do obozów zagłady. Jest to oddział Muzeum Tradycji Niepodległościowych w Łodzi.

Stacja kolejowa i Umschlagplatz

Budynek należał do stacji kolejowej Radegast, wcześniej noszącej nazwę Marysin, na linii Łódź-Widzew - Zgierz. Od stycznia 1942 roku pełnił funkcję Umschlagplatz, czyli miejsca załadunku ludności żydowskiej do wagonów towarowych. Stąd rozpoczynały się transporty prowadzące poza granice getta.

Deportacje z getta łódzkiego

Ze Stacji Radegast wywieziono ponad 140 000 osób, w zdecydowanej większości Żydów z getta łódzkiego. Transporty kierowano przede wszystkim do ośrodka zagłady w Kulmhof (Chełmno nad Nerem) oraz do obozu Auschwitz-Birkenau. Masowe deportacje do Kulmhof rozpoczęły się w styczniu 1942 roku, a do września tego samego roku zamordowano tam ponad 70 000 osób.

Budynek po wojnie

Po zakończeniu wojny stacja pełniła różne funkcje gospodarcze, zanim po latach renowacji trafiła pod zarząd Muzeum Tradycji Niepodległościowych i została udostępniona zwiedzającym jako miejsce pamięci. Prace remontowe, które poprzedziły otwarcie oddziału, trwały około roku.

Stacja jako brama getta

Dla mieszkańców getta łódzkiego stacja Radegast była miejscem, przez które wywożono kolejne grupy ludzi, wagon po wagonie, poza granice getta. To tutaj kończyła się droga od domu w getcie do wagonu towarowego kierowanego do ośrodka zagłady.

Ekspozycja

Trasa zwiedzania prowadzi przez symboliczny Tunel Deportowanych oraz halę w kształcie komina. Wewnątrz znajdują się fragmenty list deportacyjnych, przedmioty odnalezione przy grobach zbiorowych oraz mapa Europy, która pokazuje miasta, z jakich pochodzili Żydzi przywiezieni do getta łódzkiego. Co roku w tym miejscu odbywają się obchody upamiętniające ofiary Holocaustu, w których uczestniczą ocalali.

Praktycznie

• Adres: al. Pamięci Ofiar Litzmannstadt Getto 12, Łódź
• Dojazd: teren dawnej stacji kolejowej Radegast, dostęp od alei Pamięci Ofiar Litzmannstadt Getto
• Godziny otwarcia warto sprawdzić przed wizytą w Muzeum Tradycji Niepodległościowych, do którego oddział należy
• Czego się spodziewać: ekspozycję o charakterze miejsca pamięci, poświęconą historii deportacji z getta łódzkiego
• Inny oddział tego samego muzeum, Oddział Martyrologii Radogoszcz, dokumentuje okupację i zbrodnie niemieckie w innym miejscu Łodzi