Zabytki: Śródmieście / Centrum

Zabytki Śródmieścia to w praktyce zabytki Piotrkowskiej i najbliższych przecznic - to tutaj stoi najgęstsza w mieście koncentracja kamienic i pałaców fabrykanckich z przełomu XIX i XX wieku. Poniżej trasa wzdłuż ulicy, od placu Wolności w stronę placu Niepodległości, z adresami do odnalezienia po drodze.

Początek trasy: plac Wolności i pierwsze kamienice

Blisko placu Wolności stoi kamienica Abrahama Prussaka pod numerem 5, z eklektyczną fasadą łączącą renesans, barok i empir. Kilka numerów dalej, pod 29, wznosi się kamienica Wilhelma Landaua, dawna siedziba banku z obrotowym neonem z 1962 roku - pierwszym tego typu w Łodzi. Kamienica Józefa Czapiewskiego pod 39, neobarokowa, powstała po pożarze wcześniejszego drewnianego domu.

Secesja i pierwsze synagogalne podwórka

Kamienica Oszera Kohna pod numerem 43 uznawana jest za pierwszą secesyjną kamienicę Łodzi - w jej podwórzu działała dawna synagoga. Dom Rafała Sachsa pod 44 należał do rodziny produkującej farby, kleje i zapałki, a dawny szynk Bartosza Wencla pod 45 stoi w miejscu pierwszego szynku osady tkackiej Łódki z 1827 roku. Pod numerem 46 mieści się dom Fryderyka Müllera, który w 1897 roku gościł Władysława Reymonta zbierającego materiał do powieści o Łodzi.

Kamienica Poznańskiego i pomnik Rubinsteina

Kamienica Izraela Poznańskiego pod numerem 51 została przebudowana w 1895 roku na zlecenie największego łódzkiego fabrykanta. Kilka kroków dalej, pod 78, stoi kamienica Izraela Rosenblatta, gdzie dzieciństwo spędził pianista Artur Rubinstein - przed budynkiem stoi jego pomnik, jeden z popularniejszych punktów fotograficznych na trasie.

Fasady z historią rzemiosła i biznesu

Kamienica Franciszka Fiszera pod 54, zdobiona głowami lwów, przeszła renowację w latach 2015-2016. Kamienica Juliusza Pfeiffera pod 71 ma na ścianie fresk z 2000 roku przedstawiający 31 znanych łodzian. Pałac Maksymiliana Goldfedera pod 77, dawny dom bankowy, przez dekady był siedzibą legendarnego klubu studenckiego Siódemki. Kamienica Alojzego Balle pod 87 sąsiaduje z chętnie fotografowanym Pomnikiem Misia Uszatka.

Boczne ulice: Jaracza i Kościuszki

Poza samą Piotrkowską warto zboczyć na Jaracza, gdzie pod numerem 45 stoi pałac Arnolda Stillera, wielokrotnie przebudowywany pałacyk fabrykancki łączący neorenesans, gotyk i secesję. Na Kościuszki pod numerem 4 znajduje się pałac Jakuba Hertza, rezydencja podarowana córce przez Izraela Poznańskiego, dziś rektorat uczelni medycznej.

Praktycznie: jak przejść trasę zabytków Śródmieścia

Cała trasa mieści się w promieniu kilkuset metrów wzdłuż Piotrkowskiej, więc da się ją przejść pieszo w dwie do trzech godzin, zależnie od tego, ile przystanków chcecie zrobić. Fasady najlepiej oglądać w świetle popołudniowym. Parking w tej części Śródmieścia jest płatny w strefie śródmiejskiej - łatwiej zostawić auto na obrzeżach i dalej iść pieszo.

Najczęstsze pytania o zabytki Śródmieścia w Łodzi

Ile czasu zajmuje zwiedzanie zabytków Piotrkowskiej?
Sam spacer z zatrzymaniem się przy najważniejszych kamienicach zajmuje dwie do trzech godzin, bez wchodzenia do wnętrz.

Czy wnętrza kamienic na Piotrkowskiej są dostępne do zwiedzania?
Większość to nadal budynki mieszkalne lub biurowe, więc ogląda się głównie fasady. Wyjątkiem są te, w których działają dziś instytucje otwarte dla zwiedzających, jak muzea czy galerie.

Gdzie stoi pomnik Artura Rubinsteina w Łodzi?
Przy Piotrkowskiej 78, obok kamienicy Izraela Rosenblatta, gdzie pianista spędził dzieciństwo.

Czy zwiedzanie zabytków Śródmieścia jest bezpłatne?
Tak, sam spacer i oglądanie fasad nic nie kosztuje.

Zobacz też

Więcej o architekturze całej Łodzi na stronie atrakcji w Łodzi i w kategorii zabytków w województwie łódzkim. Zobacz też osobną stronę o kamienicach Łodzi oraz o architekturze miasta, a jeśli szukacie muzeów w dawnych pałacach - kulturę w Łodzi.