Wielki Łuk Warty - jurajski krajobraz w Załęczańskim Parku Krajobrazowym

Między Wieluniem a Działoszynem, tam gdzie województwo łódzkie graniczy ze śląskim, rzeka Warta robi coś, czego nie robi nigdzie indziej na swoim biegu - opływa wapienne wzgórza Wyżyny Wieluńskiej ostrym łukiem, żłobiąc w nich wąwozy i przełomy. Ten fragment doliny chroni Załęczański Park Krajobrazowy, utworzony w 1978 roku jako jeden z pierwszych parków krajobrazowych w Polsce.

Co to za miejsce i skąd ten krajobraz

Park obejmuje odcinek doliny Warty w miejscu, gdzie rzeka przełamuje się przez wychodnie skał jurajskich - te same formacje wapienne, które dalej na południe budują Jurę Krakowsko-Częstochowską. To właśnie dlatego krajobraz tak bardzo różni się od reszty regionu łódzkiego: zamiast równin i pól są tu strome zbocza, wąwozy i odsłonięte skały. Rzeka na tym odcinku tworzy dwa charakterystyczne przełomy - działoszyński i krzeczowski - a najbardziej malowniczy fragment całości nazywany jest Wielkim Łukiem Warty.

Jaskinie i rezerwat Węże

Wapienne wzgórza są poprzecinane jaskiniami, co w skali województwa łódzkiego jest rzadkością. Największa, Jaskinia Szachownica, ma około kilometra korytarzy i bywa udostępniana zorganizowanym grupom po wcześniejszym uzgodnieniu, bo zimą chronią się w niej nietoperze - m.in. nocek duży, nocek Natterera i mopek. Krótsza i łatwiej dostępna jest Jaskinia Ewy w Drabach, licząca około 40 metrów. Na wzgórzu Zelce działa rezerwat przyrody nieożywionej „Węże”, gdzie w skałach wapiennych widać efekty tysięcy lat działania wody - progi, żeberka i formy krasowe charakterystyczne dla terenów jurajskich.

Szlaki piesze, rowerowe i kajakowe

Przez park prowadzi czerwony Szlak Jury Wieluńskiej oraz żółty Szlak Przełomu Warty, które można łączyć w jedną, całodniową trasę pieszą. Popularna jest też Warta jako szlak kajakowy - spływy zaczyna się zwykle w Działoszynie lub Starej Wsi, a trasa prowadzi wśród łąk, wapiennych ścian i miejsc, które latem trudno pomylić z resztą nizinnego biegu tej samej rzeki dalej na północ. W parku żyje około 130 gatunków ptaków, a warte odnotowania są też Granatowe Źródła w Bobrownikach - pulsujące źródła krasowe uznane za pomnik przyrody.

Jak zaplanować wycieczkę

Najwygodniejszym punktem wyjścia jest Działoszyn lub Wieluń, skąd prowadzą oznakowane szlaki i skąd najłatwiej wypożyczyć kajak na spływ Wartą. Sam spacer po najciekawszym fragmencie parku, z wejściem na Górę Zelce i do rezerwatu Węże, zajmuje 2-3 godziny, a z jaskiniami i dłuższym odcinkiem szlaku - spokojnie cały dzień. Wstęp do parku krajobrazowego jest bezpłatny, płatne bywają jedynie zorganizowane wejścia do jaskini Szachownica i wypożyczenie sprzętu kajakowego, o co trzeba zapytać lokalne wypożyczalnie, bo ceny i dostępność zmieniają się sezonowo. To dobry cel na jednodniowy wypad z Łodzi dla kogoś, kto szuka czegoś innego niż typowe tereny zielone regionu - warto połączyć go ze zwiedzaniem Wielunia, oddalonego o kilkanaście kilometrów.

Więcej pomysłów na wypady w okolice regionu łódzkiego znajdziesz w dziale Poznaj Łódź, a atrakcje przyjazne dzieciom - w kategorii dla dzieci, do której zaliczony jest też sam park.